Απόφαση της Επιτροπής της 11ης Αυγούστου 2011 που επιτρέπει στην Ισπανία να αναστείλει προσωρινά την εφαρμογή των άρθρων 1 έως 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 492/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, που αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων στο εσωτερικό της Ένωσης, όσον αφορά τους ρουμάνους εργαζομένους (2011/503/ΕΕ)
Grade B
mapped from publisher markup. A grade says how a document's structure was obtained, not how reliable the law is.
Address https://gelex.eu/eli/EU/act/2011/503@2011-08-11/el
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την πράξη προσχώρησης της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας, και ιδίως το άρθρο 23 και το σημείο 7 δεύτερο εδάφιο του παραρτήματος VII μέρος 1 Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων,
Έχοντας υπόψη το αίτημα που υπέβαλε η Ισπανία στις 28 Ιουλίου 2011,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1) Από την 1η Ιανουαρίου 2009, η Ισπανία εφαρμόζει πλήρως στους ρουμάνους υπηκόους τα άρθρα 1 έως 6 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1612/68 του Συμβουλίου, της 15ης Οκτωβρίου 1968, περί της ελεύθερης κυκλοφορίας των εργαζομένων στο εσωτερικό της Κοινότητας. Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1612/68 κωδικοποιήθηκε και αντικαταστάθηκε από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 492/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Απριλίου 2011, που αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων στο εσωτερικό της Ένωσης, ο οποίος άρχισε να ισχύει στις 16 Ιουνίου 2011.
(2) Η Ισπανία, επικαλούμενη σοβαρή διαταραχή της αγοράς εργασίας της, γνωστοποίησε στην Επιτροπή στις 22 Ιουλίου 2011, σύμφωνα με το σημείο 7 τρίτο εδάφιο του παραρτήματος VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005, ότι αποφάσισε να επανεισαγάγει, από την εν λόγω ημερομηνία, περιορισμούς στην πρόσβαση των ρουμάνων εργαζομένων στην αγορά εργασίας της, κυρίως λόγω της ανάγκης να ληφθούν άμεσα μέτρα για την αντιμετώπιση της εποχικής κατάστασης του γεωργικού τομέα κατά τη διάρκεια του θέρους· διαφορετικά, ο κίνδυνος αύξησης του αριθμού των αφίξεων ρουμάνων εργαζομένων, μέχρι να εκδοθεί απόφαση της Επιτροπής, σύμφωνα με το σημείο 7 δεύτερο εδάφιο του παραρτήματος VII, θα υπονόμευε την αποτελεσματικότητα των επανεισαγόμενων περιορισμών. Συγχρόνως, η ισπανική κυβέρνηση υπέβαλε αιτιολογημένη εκ των υστέρων γνωστοποίηση με αποδεικτικά στοιχεία που καταδεικνύουν τη διαταραχή της αγοράς εργασίας.
(3) Με επιστολή της 28ης Ιουλίου 2011, σύμφωνα με το σημείο 7 δεύτερο εδάφιο του παραρτήματος VII της πράξης προσχώρησης του 2005, η Ισπανία έδωσε συνέχεια στη γνωστοποίηση της 22ας Ιουλίου 2011, ζητώντας από την Επιτροπή να δηλώσει ότι τα άρθρα 1 έως 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 492/2011 αναστέλλονται πλήρως για τους ρουμάνους υπηκόους σε όλη την Ισπανία και σε όλους τους τομείς της αγοράς εργασίας και ότι η απόφαση που θα ληφθεί θα πρέπει να επανεξεταστεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
(4) Η Ισπανία δικαιολογεί το αίτημά της επικαλούμενη τη σημερινή σοβαρή διαταραχή της αγοράς εργασίας της, και ιδίως την άνευ προηγουμένου πτώση του επιπέδου απασχόλησης μετά την οικονομική ύφεση η οποία ξεκίνησε το 2008 και οδήγησε σε μεγάλη αύξηση του ποσοστού ανεργίας, το οποίο σήμερα υπερβαίνει το 20 %, καθώς και τη δυσχέρεια επαναδημιουργίας σημαντικού αριθμού θέσεων απασχόλησης βραχυπρόθεσμα.
(5) Η Ισπανία επισημαίνει ότι η διαταραχή της ισπανικής αγοράς εργασίας, η οποία απειλεί σοβαρά το επίπεδο απασχόλησης, έχει γενικό χαρακτήρα και δεν περιορίζεται σε μια συγκεκριμένη περιφέρεια ή σε κάποιον συγκεκριμένο τομέα.
(6) Η Ισπανία δικαιολογεί επίσης το αίτημά της με τα ακόλουθα στοιχεία: μείωση του ποσοστού απασχόλησης ρουμάνων υπηκόων στην Ισπανία· σταθερή αύξηση της ανεργίας και μεγάλη αύξηση του αριθμού των ρουμάνων υπηκόων που διαμένουν στην Ισπανία, πράγμα που συνέβη παρά την αρνητική εξέλιξη των πραγμάτων στην αγορά εργασίας της Ισπανίας και το οποίο επηρέασε την ικανότητα της Ισπανίας να απορροφά νέες εισροές εργαζομένων.
(7) Το σημείο 7 του παραρτήματος VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005 αποτελεί ρήτρα διασφάλισης, σκοπός της οποίας είναι να δίνει τη δυνατότητα σε κράτος μέλος το οποίο εφαρμόζει ήδη πλήρως τα άρθρα 1 έως 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 492/2011 σε εργαζομένους που καλύπτονται από τις μεταβατικές ρυθμίσεις του εν λόγω παραρτήματος και το οποίο κράτος αντιμετωπίζει ή προβλέπει ότι θα αντιμετωπίσει σοβαρή διαταραχή της αγοράς εργασίας του, να επανεισαγάγει περιορισμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων, προκειμένου να αποκαταστήσει τη φυσιολογική κατάσταση της διαταραχθείσας αγοράς εργασίας σε συγκεκριμένη περιοχή ή συγκεκριμένο επάγγελμα.
(8) Το σημείο 7 του παραρτήματος VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005 προβλέπει δύο αλληλένδετες διαδικασίες: την κανονική διαδικασία, η οποία περιγράφεται στο σημείο 7 δεύτερο εδάφιο, και την επείγουσα διαδικασία, η οποία περιγράφεται στο σημείο 7 τρίτο εδάφιο. Ενώ η διαδικασία που προβλέπεται στο σημείο 7 δεύτερο εδάφιο επιβάλλει στο κράτος μέλος την υποχρέωση να ζητήσει από την Επιτροπή να δηλώσει εντός 2 εβδομάδων την πλήρη ή μερική αναστολή του δικαίου της Ένωσης του σχετικού με την ελεύθερη πρόσβαση στην αγορά εργασίας σε συγκεκριμένη περιοχή ή συγκεκριμένο επάγγελμα, η διαδικασία που περιγράφεται στο σημείο 7 τρίτο εδάφιο προβλέπει ότι, σε επείγουσες και έκτακτες περιπτώσεις, στις οποίες το κράτος μέλος δεν μπορεί να περιμένει την έκδοση απόφασης της Επιτροπής βάσει του σημείου 7 δεύτερο εδάφιο, το εν λόγω κράτος μπορεί να αναστείλει μονομερώς το δίκαιο της Ένωσης όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων.
(9) Από την ανάλυση των διαθέσιμων οικονομικών στοιχείων προκύπτει ότι η Ισπανία αντιμετωπίζει όντως σοβαρή διαταραχή της αγοράς εργασίας της, η οποία χαρακτηρίζεται από το —με μεγάλη διαφορά— υψηλότερο ποσοστό ανεργίας στην ΕΕ (τα μηνιαία στοιχεία της Eurostat για την ανεργία εμφανίζουν για την Ισπανία ποσοστό 21,0 %, έναντι ποσοστού 9,4 % κατά μέσο όρο στην ΕΕ και 9,9 % στην ευρωζώνη τον Ιούνιο του 2011), από την ιδιαίτερα δραματική αύξηση της ανεργίας των νέων (45,7 % τον Ιούνιο του 2011) και από τη βραδεία ανάκαμψη της οικονομίας (από τα στοιχεία της Eurostat προκύπτει ότι κατά το πρώτο τρίμηνο του 2011 η αύξηση του ΑΕγχΠ σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο ήταν μόνο 0,3 %, έναντι ποσοστού 0,8 % για την ΕΕ και για την ευρωζώνη), κατάσταση η οποία γίνεται ακόμη πιο δύσκολη λόγω της τρέχουσας διεθνούς χρηματοπιστωτικής κρίσης, η οποία αναγκάζει την Ισπανία να προβεί σε πρόσθετες δημοσιονομικές περικοπές, με στόχο τη δημοσιονομική εξυγίανση, πράγμα που ενδέχεται να έχει, σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο, περαιτέρω αρνητικές συνέπειες στις δυνατότητες ανάπτυξης της ισπανικής οικονομίας. Η πτώση της απασχόλησης ήταν γενική και επηρέασε όλες τις περιφέρειες και όλους τους τομείς παραγωγής. Στοιχεία που προκύπτουν από έρευνα εργατικού δυναμικού για την περίοδο 2008-2010 δείχνουν επίσης ότι το επίπεδο απασχόλησης υποχώρησε γενικά κατά 9 % (μάλιστα δε στον κατασκευαστικό τομέα κατά 33 %), πράγμα που επηρέασε όλες τις περιφέρειες σε ποσοστά που κυμαίνονται από 6 % στη χώρα των Βάσκων έως 13 % στην αυτόνομη κοινότητα της Βαλένθιας.
(10) Συνεπώς, η Επιτροπή θεωρεί ότι η Ισπανία απέδειξε ότι αντιμετωπίζει γενικευμένη διαταραχή της αγοράς εργασίας της, η οποία επηρεάζει σοβαρά το επίπεδο απασχόλησης σε όλες τις περιφέρειες και σε όλους τους τομείς και είναι πιθανόν να συνεχιστεί και στο εγγύς μέλλον.
(11) Επιπλέον, από την ανάλυση της Επιτροπής προέκυψε ότι οι ρουμάνοι υπήκοοι που ζουν στην Ισπανία πλήττονται έντονα από την ανεργία σε ποσοστό άνω του 30 % (πηγή: στοιχεία από την έρευνα εργατικού δυναμικού της Eurostat για το πρώτο τρίμηνο του 2011). Οι αφίξεις ρουμάνων υπηκόων στην Ισπανία, παρά μια κάποια μείωση οφειλόμενη στην οικονομική ύφεση, παραμένουν σε σημαντικά επίπεδα, παρά το γεγονός ότι η ζήτηση εργατικού δυναμικού στην Ισπανία είναι χαμηλή. Ο αριθμός των ρουμάνων υπηκόων που έχουν τη συνήθη διαμονή τους στην Ισπανία αυξήθηκε από 388000 την 1η Ιανουαρίου 2006 σε 823000 την 1η Ιανουαρίου 2010 (πηγή: στατιστικές της Eurostat για τη μετανάστευση).
(12) Η συνέχιση της απεριόριστης εισροής ρουμάνων εργαζομένων είναι πιθανόν να συμβάλει στην αύξηση της πίεσης στην ισπανική αγορά εργασίας.
(13) Ως εκ τούτου, για να αποκατασταθεί η φυσιολογική κατάσταση της ισπανικής αγοράς εργασίας, ενδείκνυται να επιτραπεί στην Ισπανία να περιορίσει προσωρινά την ελεύθερη πρόσβαση ρουμάνων εργαζομένων στην αγορά εργασίας της.
(14) Οι περιορισμοί πρόσβασης στην αγορά εργασίας αποτελούν παρέκκλιση από θεμελιώδη αρχή της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα από την αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας των εργαζομένων. Σύμφωνα με την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα μέτρα αυτού του είδους θα πρέπει να ερμηνεύονται και να εφαρμόζονται συσταλτικά.
(15) Συνεπώς, μολονότι στην παρούσα φάση ενδείκνυται να ισχύσουν οι περιορισμοί για το σύνολο των μισθωτών δραστηριοτήτων σε όλο το έδαφος της Ισπανίας και σε όλους τους τομείς, με δεδομένη τη συγκεκριμένη τρέχουσα κατάσταση της ισπανικής αγοράς εργασίας και λαμβανομένων υπόψη των κινδύνων που θα μπορούσε να προκαλέσει ένας επιλεκτικός περιορισμός για διασπορά του προβλήματος και των άλλων πιθανών επιπτώσεων μεταξύ περιφερειών και τομέων, το πεδίο της παρέκκλισης μπορεί να περιοριστεί, αν η Επιτροπή διαπιστώσει ότι τα στοιχεία που οδήγησαν στην αποδοχή της μεταβλήθηκαν ή ότι τα αποτελέσματά της αποδεικνύονται πιο περιοριστικά απ’ όσο επιβάλλει ο σκοπός της, ιδίως για μισθωτές δραστηριότητες που απαιτούν πανεπιστημιακό πτυχίο και ισοδύναμα προσόντα.
(16) Ομοίως, μολονότι, για να έχουν οι περιορισμοί που προτείνονται με την παρούσα απόφαση το προσδοκώμενο αποτέλεσμα στην ισπανική αγορά εργασίας κρίνεται τώρα ενδεδειγμένο να παραμείνουν οι περιορισμοί αυτοί σε ισχύ έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012, το χρονοδιάγραμμα αυτό ενδέχεται να συντομευθεί, αν η Επιτροπή κρίνει ότι τα στοιχεία που οδήγησαν στην έκδοση της παρούσας απόφασης μεταβλήθηκαν ή ότι τα αποτελέσματά της αποδεικνύονται πιο περιοριστικά απ’ όσο επιβάλλει ο σκοπός της.
(17) Για τον σκοπό αυτόν, η Ισπανία θα είναι υποχρεωμένη να παρέχει κάθε τρεις μήνες στην Επιτροπή στατιστικά στοιχεία που να παρουσιάζουν την εξέλιξη της αγοράς εργασίας κατά τομέα δραστηριότητας και κατά επάγγελμα. Η πρώτη τριμηνιαία έκθεση πρέπει να υποβληθεί πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2011.
(18) Η απόφαση με την οποία επιτρέπεται στην Ισπανία να επανεισαγάγει περιορισμούς στην ελεύθερη πρόσβαση των ρουμάνων υπηκόων στην ισπανική αγορά εργασίας υπόκειται περαιτέρω σε ορισμένους όρους, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι οι περιορισμοί αυτοί περιορίζονται αυστηρά στο απολύτως αναγκαίο για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού επίπεδο.
(19) Συνεπώς, δεν ενδείκνυται να επιτραπεί η επανεισαγωγή περιορισμών για τους ρουμάνους υπηκόους και τα μέλη των οικογενειών τους που απασχολούνται ήδη στην ισπανική αγορά εργασίας, καθώς και για τους ρουμάνους υπηκόους και τα μέλη των οικογενειών τους που είναι ήδη εγγεγραμμένοι ως αιτούντες απασχόληση στα μητρώα των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης της Ισπανίας.
(20) Πρέπει επίσης να τηρούνται οι αρχές που διέπουν τους περιορισμούς πρόσβασης στην αγορά εργασίας οι οποίες καθορίζονται στο παράρτημα VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005, όπως η ρήτρα διατήρησης της ισχύουσας κατάστασης (ρήτρα standstill) και η αρχή της προτίμησης των εργαζομένων που είναι υπήκοοι κρατών μελών της ΕΕ, η οποία θεσπίζεται στο σημείο 14.
(21) Το δικαίωμα των μελών των οικογενειών ρουμάνων εργαζομένων να αναλαμβάνουν απασχόληση στην Ισπανία πρέπει να διέπεται mutatis mutandis από το σημείο 8 του παραρτήματος VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005.
(22) Οι περιορισμοί τους οποίους επιτρέπει η παρούσα απόφαση όσον αφορά τα δικαιώματα πρόσβασης των ρουμάνων υπηκόων και των μελών των οικογενειών τους στην ισπανική αγορά εργασίας περιορίζονται αυστηρά στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας απόφασης και δεν θίγουν με κανένα τρόπο τυχόν άλλα δικαιώματα που έχουν, βάσει του δικαίου της Ένωσης, οι ρουμάνοι υπήκοοι και τα μέλη των οικογενειών τους.
(23) Πρέπει να προβλεφθεί μια τριμηνιαία διαδικασία παρακολούθησης και ενημέρωσης για την εξέλιξη της ισπανικής αγοράς εργασίας.
(24) Για σκοπούς παρακολούθησης, πρέπει να προβλεφθεί η υποχρέωση να παρέχονται στην Επιτροπή λεπτομερή στοιχεία των μέτρων που λαμβάνει η Ισπανία βάσει της παρούσας απόφασης,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1 Επιτρέπεται στην Ισπανία, υπό τους όρους που καθορίζονται στα άρθρα 2 έως 4 της παρούσας απόφασης, να αναστείλει την εφαρμογή των άρθρων 1 έως 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 492/2011 όσον αφορά τους ρουμάνους υπηκόους έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
Άρθρο 2 Η παρούσα απόφαση δεν θίγει τους ρουμάνους υπηκόους και τα μέλη των οικογενειών τους
Άρθρο 2
1) που απασχολούνται στην Ισπανία κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης·
2) που είναι εγγεγραμμένοι ως αιτούντες απασχόληση στα μητρώα των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης της Ισπανίας κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 3 Η εφαρμογή της παρούσας απόφασης υπόκειται mutatis mutandis στους όρους περί μεταβατικών ρυθμίσεων που καθορίζονται στο παράρτημα VII μέρος 1 της πράξης προσχώρησης του 2005.
Άρθρο 4 Η Ισπανία λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα για να εξακολουθήσει να παρακολουθεί προσεκτικά την εξέλιξη της αγοράς εργασίας. Παρέχει στην Επιτροπή τριμηνιαία στατιστικά στοιχεία που παρουσιάζουν την εξέλιξη της αγοράς εργασίας κατά τομέα δραστηριότητας και κατά επάγγελμα. Η πρώτη τριμηνιαία έκθεση πρέπει να υποβληθεί πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2011. Σε περίπτωση σημαντικής μεταβολής των στοιχείων που προσκόμισε προς υποστήριξη του αιτήματός της για έκδοση απόφασης από την Επιτροπή και των στοιχείων βάσει των οποίων εκδόθηκε η παρούσα απόφαση, η Ισπανία παρέχει χωρίς καθυστέρηση στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη επικαιροποιημένα σχετικά στοιχεία.
Άρθρο 5 Η παρούσα απόφαση μπορεί να τροποποιηθεί ή να καταργηθεί, ιδίως αν τα στοιχεία για τα οποία γίνεται λόγος στο άρθρο 4 και τα οποία οδήγησαν στην έκδοσή της έχουν μεταβληθεί ή αν τα αποτελέσματά της αποδειχθούν πιο περιοριστικά απ’ όσο επιβάλλει ο σκοπός της.
Άρθρο 6 Η Ισπανία παρέχει στην Επιτροπή λεπτομερή στοιχεία για τα μέτρα που έχει λάβει βάσει της παρούσας απόφασης εντός δύο μηνών από την παραλαβή της.
Άρθρο 7 Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 11 Αυγούστου 2011. Για την Επιτροπή Ο Πρόεδρος José Manuel Barroso