Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2021/865 z dnia 28 maja 2021 r. rejestrujące w rejestrze chronionych nazw pochodzenia i chronionych oznaczeń geograficznych nazwę (Rooibos/Red Bush (ChNP))
Ocena B
odwzorowane ze znaczników wydawcy. Ocena mówi, w jaki sposób uzyskano strukturę dokumentu, a nie jak wiarygodne jest prawo.
Adres https://gelex.eu/eli/EU/act/2021/865@2021-05-28/pl
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1151/2012 z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie systemów jakości produktów rolnych i środków spożywczych, w szczególności jego art. 52 ust. 3 lit. a),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Zgodnie z art. 50 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 1151/2012 wniosek Republiki Południowej Afryki o rejestrację nazwy Rooibos/Red Bush jako chronionej nazwy pochodzenia (ChNP) został opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
(2) W dniu 7 września 2020 r. Komisja otrzymała od Zjednoczonego Królestwa zawiadomienie o sprzeciwie oraz powiązane z nim uzasadnione oświadczenie o sprzeciwie. W dniu 16 września 2020 r. Komisja przekazała Republice Południowej Afryki przesłane przez Zjednoczone Królestwo zawiadomienie o sprzeciwie oraz uzasadnione oświadczenie o sprzeciwie.
(3) Komisja rozpatrzyła sprzeciw przesłany przez Zjednoczone Królestwo i uznała go za dopuszczalny. W sprzeciwie stwierdzono, że rejestracja nazwy Rooibos/Red Bush nie jest zgodna z warunkami określonymi w art. 5 i art. 7 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1151/2012, ponieważ proponowany opis produktu i surowców jest niespójny. Ponadto w sprzeciwie stwierdzono, że proponowane przepisy dotyczące etykietowania produktu Rooibos/Red Bush nie są wystarczająco szczegółowe oraz są sprzeczne z warunkami określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 1169/2011 Parlamentu Europejskiego i Rady.
(4) Pismem z dnia 22 września 2020 r. Komisja wezwała zainteresowane strony do podjęcia odpowiednich konsultacji w celu osiągnięcia porozumienia zgodnie z ich procedurami wewnętrznymi.
(5) Republika Południowej Afryki i Zjednoczone Królestwo osiągnęły porozumienie, o którym Republika Południowej Afryki poinformowała Komisję w dniu 11 listopada 2020 r., czyli w wyznaczonym terminie.
(6) Republika Południowej Afryki i Zjednoczone Królestwo stwierdziły, że należy przyznać ochronę nazwy Rooibos/Red Bush (ChNP), wprowadzając pewne zmiany do jednolitego dokumentu, w tym spójne odniesienie w całym dokumencie do dziesięciu aromatów, przy czym odniesienia do aspalatyny i notofaginy powinny zawierać informację, że będą one kontrolowane zgodnie z południowoafrykańską ochroną oznaczeń geograficznych w miejscu pochodzenia, a także zmienione przepisy dotyczące etykietowania produktu.
(7) Treść porozumienia zawartego między Republiką Południowej Afryki a Zjednoczonym Królestwem należy uwzględnić, gdyż jest ono zgodne z przepisami rozporządzenia (UE) nr 1151/2012 i przepisami Unii.
(8) W dniu 7 września 2020 r. Komisja otrzymała od szwajcarskiego stowarzyszenia Tea, Spices and related Products (IGTG) zawiadomienie o sprzeciwie oraz powiązane z nim uzasadnione oświadczenie o sprzeciwie.
(9) Komisja zbadała sprzeciw przesłany przez IGTG i uznała go za niedopuszczalny, ponieważ żadna z podstaw określonych w art. 10 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1151/2012 nie została umotywowana w uzasadnionym oświadczeniu przedłożonym przez IGTG. Pismem z dnia 4 grudnia 2020 r. Komisja poinformowała IGTG, że nie prześle IGTG zaproszenia do rozpoczęcia odpowiednich konsultacji z Republiką Południowej Afryki. Pismem z dnia 8 grudnia 2020 r. skierowanym do Komisji IGTG wycofało swój sprzeciw wobec rejestracji nazwy Rooibos/Red Bush (ChNP).
(10) W związku z tym nazwa pochodzenia Rooibos/Red Bush (ChNP) powinna zostać wpisana do rejestru. Skonsolidowaną wersję jednolitego dokumentu należy opublikować do celów informacyjnych,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
Nazwa Rooibos/Red Bush (ChNP) zostaje zarejestrowana. Nazwa podana w akapicie pierwszym określa produkt należący do klasy 1.8. Inne produkty wymienione w załączniku I do Traktatu (przyprawy itp.). Skonsolidowany jednolity dokument znajduje się w załączniku do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 2
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli dnia 28 maja 2021 r. W imieniu Komisji Ursula von der Leyen Przewodnicząca
ANNEX
ZAŁĄCZNIK Odesłanie do publikacji specyfikacji produktu
(art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia) —
ZAŁĄCZNIK ROOIBOS/RED BUSH Nr UE: PDO-ZA-2427 – 21.8.2018 ChNP (X) ChOG ( )
1. Nazwa lub nazwy [ChNP lub ChOG] Rooibos/Red Bush
2. Państwo członkowskie lub państwo trzecie Republika Południowej Afryki
3. Opis produktu rolnego lub środka spożywczego
3.
3.1. Typ produktu [zgodnie z załącznikiem XI] Klasa 1.8. Inne produkty wymienione w załączniku I do Traktatu (przyprawy itp.)
3.2. Opis produktu, do którego odnosi się nazwa podana w pkt 1 Nazwę Rooibos/Red Bush można stosować wyłącznie w odniesieniu do suszonych liści i łodyg 100 % czystej herbaty Rooibos/Red Bush – pozyskiwanej z Aspalathus linearis, rośliny uprawianej lub dziko rosnącej zbieranej na obszarze geograficznym opisanym w niniejszym wniosku. Herbata Rooibos/Red Bush występuje w dwóch postaciach: a) utlenionych; oraz b) zielonych (nieutlenionych) suszonych liści i łodyg Aspalathus linearis. Aromat i smak herbaty Rooibos/Red Bush określa się w drodze badania sensorycznego przeprowadzonego przez wyszkolonego testera. Aromat i smak różnych partii herbaty Rooibos/Red Bush mogą się różnić, jednak dzięki analizie dużej próby potwierdzono, że w herbacie Rooibos/Red Bush występują następujące aromaty o różnej intensywności. Aromat słodki miód karmel owocowy cytrusy jagody dżem morelowy drzewny krzew/łodyga dym/spalenizna kwiatowy fynbos perfumy korzenny cynamon smak i tekstura podstawowe smaki słodki gorzki kwaśny tekstura delikatna i gładka ostra
3.2.
(a) W przypadku utlenionych suszonych liści i łodyg Aspalathus linearis herbata Rooibos/Red Bush ma wyjątkową barwę od jasnobrązowej, przez żółtą po lśniącą ceglaną. Może również zawierać patyczki (suszone fragmenty łodyg) o jaśniejszej barwie zmieszane z resztą produktu. Poziom wilgoci herbaty Rooibos/Red Bush wynosi poniżej 10 %.
(b) Zielona (nieutleniona) herbata Rooibos/Red Bush składa się z nieutlenionych suszonych liści i łodyg rośliny Aspalathus linearis. Zielony (nieutleniony) Rooibos/Red Bush nie brązowieje ani nie utleniania się. Zielone (nieutlenione) liście Rooibos/Red Bush charakteryzują się dominującą jasnozieloną barwą i zawierają czerwono-brązowe cienkie łodygi oraz białe drewniane fragmenty. Poziom wilgoci zielonej (nieutlenionej) herbaty Rooibos/Red Bush wynosi poniżej 5 %.
3.3. Pasza (wyłącznie w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego) i surowce (wyłącznie w odniesieniu do produktów przetworzonych) W przypadku herbaty Rooibos/Red Bush jedynym surowcem są świeżo zebrane liście i łodygi Aspalathus linearis. Zawiera on od 0,02 do 1,16 % aspalatyny i do 0,4 % notofaginy. Aspalatyna i notofagina będą kontrolowane w miejscu pochodzenia zgodnie z systemem ochrony oznaczeń geograficznych Republiki Południowej Afryki.
3.4. Poszczególne etapy produkcji, które muszą odbywać się na określonym obszarze geograficznym Produkcja herbaty Rooibos/Red Bush na określonym obszarze geograficznym musi obejmować następujące etapy:
3.4.
(a) nasiona rośliny Aspalathus linearis są zbierane – często z mrowisk – przez mieszkańców lokalnej społeczności zajmujących się zbieraniem nasion. Następnie dostarczają oni nasiona rolnikom. Jest to stara, podtrzymywana do dzisiaj tradycja oraz kluczowy element współczesnej uprawy herbaty Rooibos;
(b) Aspalathus linearis jest rośliną uprawianą komercyjnie lub występującą naturalnie w stanie dzikim;
(c) jest zbierana z uprawianych pól (mechanicznie albo ręcznie) lub z obszarów dzikich (wyłącznie ręcznie);
(d) następnie jest przetwarzana i suszona w hali do suszenia herbaty. Hala do suszenia herbaty może znajdować się w gospodarstwie lub poza nim, jednak musi być zlokalizowana na wyznaczonym obszarze.
3.5. Szczegółowe zasady dotyczące krojenia, tarcia, pakowania itp. produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa —
3.6. Szczegółowe zasady dotyczące etykietowania produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa Herbatę Rooibos/Red Bush można mieszać z herbatami, naparami oraz innymi produktami przeznaczonymi lub nieprzeznaczonymi do spożycia przez ludzi. Etykietowanie takich produktów musi być zgodne z zasadami dotyczącymi etykietowania produktów na obszarze, na którym produkt wprowadza się do obrotu.
4. Zwięzłe określenie obszaru geograficznego Obszar geograficzny produkcji, suszenia i utleniania herbaty Rooibos/Red Bush obejmuje:
4.
(a) w Prowincji Przylądkowej Zachodniej lokalne gminy Bergrivier, Breede Valley, Cape Agulhas, Cederberg, City of Cape Town, Drakenstein, Langeberg, Matzikamma, Overstrand, Saldanha Bay, Stellenbosch, Swartland, Swellendam, Theewaterskloof i Witzenberg;
(b) w Prowincji Przylądkowej Północnej lokalną gminę Hantam.
5. Związek z obszarem geograficznym
5. Obszar geograficzny
Smak oraz szczególny skład herbaty Rooibos/Red Bush wiąże się bezpośrednio z klimatem jej uprawy. Noce są zimne i mokre; wzrost rośliny następuje wiosną i wczesnym latem, a kiedy robi się cieplej i bardziej sucho, roślina osiąga dojrzałość i następuje akumulacja polifenoli. Wynika z tego, że Aspalathus linearis uprawiany w jakimkolwiek innym klimacie nie miałby takich samych właściwości jak herbata Rooibos/Red Bush ze względu na niższą akumulację polifenoli. Aby zrozumieć ten związek przyczynowy, ważne jest zrozumienie, w jaki sposób Aspalathus linearis przystosował się do tego szczególnego klimatu, gleb i geografii tego obszaru. Obszar geograficzny, na którym naturalnie występuje herbata Rooibos/Red Bush, jest znany ze swoich gorących, suchych lat oraz zimnych, mokrych zim. W dniu 27 października 2015 r. to właśnie we Vredendal odnotowano temperaturę 48,3 oC; najwyższą temperaturę w historii zmierzoną na ziemi w październiku. Opady na tym obszarze wahają się od 380 do 635 mm rocznie, a opady atmosferyczne występują głównie w miesiącach zimowych, ze sporadycznymi przelotnymi deszczami wczesnym latem i późną jesienią. Długie, gorące miesiące letnie są wyjątkowo suche. Gleby na tym obszarze pochodzą z kompleksu piaskowca Góry Stołowej, a zatem są to gleby ubogie w substancje biogenne, gruboziarniste, piaszczyste o pH od 4,5 do 5,5. Piaskowiec Góry Stołowej składa się głównie z piaskowca kwarcytowego powstałego 510–400 mln lat temu. Jest to najtwardsza i najbardziej odporna na erozję warstwa supergrupy Cape. Herbata Rooibos/Red Bush rozwinęła pewne wyjątkowe właściwości (tj. kształt oraz powłokę liści itp.) umożliwiające przystosowanie się do tego trudnego klimatu. Oprócz sieci korzeni bocznych biegnących tuż pod powierzchnią gleby, które potrafią czerpać wilgoć nawet z małych opadów, roślina posiada długi korzeń palowy, który sięga aż na dwa metry w głąb oraz pomaga jej czerpać wilgoć i docierać do wody w suche lata. Korzenie boczne umożliwiają roślinie większe wchłanianie fosforu z gleby, która jest jedną z najbardziej ubogich w fosfor na świecie. Jedna z największych tajemnic przystosowania się herbaty Rooibos/Red Bush do tego trudnego klimatu polega na jej symbiotycznej relacji z bakteriami wiążącymi azot, żyjącymi na jej korzeniach. Ponieważ jest to roślina strączkowa, bakterie na korzeniach Aspalathus linearis w procesie znanym jako wiązanie azotu przekształcają dwutlenek azotu w biologicznie użyteczny amoniak. Roślina pochłania azot i wykorzystuje go w zamian za zapewnianie bakteriom pożywienia. Proces ten jest powszechny w przypadku roślin strączkowych, jednak Aspalathus linearis wyróżnia fakt, że rodzime bradyrhizobia z natury tolerują kwasowość, a roślina potrafi w pewnym stopniu zmieniać pH swojej ryzosfery w celu promowania symbiotycznego zadomowienia się oraz dostępności substancji biogennych dla roślin rosnących na tych kwaśnych glebach, które w przeciwnym razie byłyby nieurodzajne. Literatura podaje, że bardzo niewiele symbioz jest w stanie tolerować tak skrajne warunki kwasowości gleby oraz stres związany z małą ilością substancji biogennych przy jednoczesnym wiązaniu dużych ilości azotu, jak ma to miejsce w przypadku Aspalathus linearis. Producenci herbaty Rooibos/Red Bush wykorzystują gorące i suche lata do naturalnego suszenia zbieranych materiałów. Co roku herbata Rooibos/Red Bush jest zbierana w gorące lata i suszona na słońcu zaraz po zebraniu. Przy braku deszczu ostre słońce umożliwia naturalne suszenie herbaty Rooibos/Red Bush, podczas którego możliwe jest optymalne kontrolowanie procesu utleniania.
Interwencja człowieka
Chociaż Państwo przylądkowe (ze swoją wyjątkową roślinnością typu fynbos) jest najmniejszym z sześciu państw florystycznych na świecie, jest najbardziej zróżnicowane i stanowi jedno z najbardziej szczególnych miejsc dla roślin na świecie pod względem różnorodności, zagęszczenia i liczby gatunków endemicznych. Aspalathus linearis stanowi jednak jedną z nielicznych roślin, którą udało się z powodzeniem zmienić z rośliny dzikiej w uprawną oraz jedną z niewielu roślin typu fynbos, które w dzisiejszych czasach mają znaczenie gospodarcze w wyniku interwencji człowieka. Niemal 250 lat temu szwedzki przyrodnik Carl Thunberg odnotował, że podczas jego podróży po Afryce w 1772 r. spotkał tubylców i zaobserwował, że wykorzystywali herbatę Rooibos/Red Bush jako napój. Liście i łodygi herbaty Rooibos/Red Bush zbierano w górach, a następnie wiązano w pęczki i wrzucano do worków jutowych, które zwożono po stromych zboczach na grzbietach osłów. W tym czasie opracowano podstawowe metody przetwarzania herbaty Rooibos/Red Bush, które są nadal wykorzystywane w dzisiejszych czasach (najpierw należy ściąć i obić liście oraz łodygi herbaty Rooibos/Red Bush, następnie wystawić kopce herbaty na działanie pary wodnej lub poddać je fermentacji, a na koniec rozłożyć je do wyschnięcia na słońcu). Około 1930 r. Le Fras Nortier, miejscowy lekarz i miłośnik przyrody z Clanwilliam, zainteresował się herbatą z dzikiego krzewu i zaczął eksperymentować z herbatą Rooibos/Red Bush. Ponieważ znalezienie ziaren herbaty Rooibos/Red Bush było trudne (ze względu na ich wyjątkowo małe rozmiary), Nortier poprosił miejscowych – z których niektórzy byli jego pacjentami – aby szukali nasion na piaszczystych glebach i zebrali dla niego trochę. Pewna kobieta z ludu Khoikhoi przyniosła mu pudełko po zapałkach wypełnione nasionami, a Nortier dopiero później odkrył jej tajemnicę. Kobieta śledziła mrówki, które ciągnęły nasiona herbaty Rooibos/Red Bush do swoich mrowisk. Następnie otwierała te mrowiska, aby zebrać nasiona, zawsze zostawiając trochę, aby mrówki mogły przeżyć. Niektóre osoby zajmujące się zbieraniem nasion nadal stosują ten sposób. Szukając metody rozmnażania nasion, Nortier odkrył, że nasiona kiełkują tylko wtedy, gdy najpierw się je otworzy – imitując efekt pożarów górskich. Nortier uprawiał pierwsze rośliny w gospodarstwie Klein Kliphuis niedaleko Clanwilliam. Dowiedział się, że nasiona należy siać w styczniu, a najlepszy czas na przesadzanie małych siewek jest zaraz po ulewnym deszczu, kiedy spodziewane są dalsze opady. Nortier motywował i zachęcał miejscowych rolników, aby rozpoczęli uprawianie herbaty Rooibos/Red Bush. Powyższe praktyki zbierania i poszukiwania nasion są wykorzystywane do dziś, a Aspalathus linearis jest uprawiany w suchym gruncie, ponieważ roślina dostosowała się do suchych, gorących lat. Takie warunki środowiskowe wpływają na skład chemiczny herbaty Rooibos/Red Bush, szczególnie na poziom i rodzaj polifenoli obecnych w produkcie końcowym. Producenci herbaty Rooibos/Red Bush dostosowali swoje praktyki w zakresie gospodarowania gruntami i upraw do trudnych warunków regionu. Na przykład nie można wypalać obszarów uprawy w celu ich oczyszczenia, ponieważ wpływa to destruktywnie na zawartość substancji organicznych w glebie. Ponadto ważną rolę na różnych etapach procesu uprawy odgrywają uprawy okrywowe, a powszechną praktyką jest uprawa minimalna lub zachowawcza. Zbiory odbywają się w suchych miesiącach letnich, od listopada do maja, przy czym 20 % materiału roślinnego musi pozostać na roślinie. Świeżo zebrany materiał musi trafić do hali do suszenia herbaty w ciągu 72 godzin od zebrania, a łodygi i liście są cięte na mniejsze kawałki przy użyciu mechanicznej obcinarki, tak aby mierzyły 1–10 mm długości. W przypadku utlenionej herbaty Rooibos/Red Bush świeżo pocięty materiał jest następnie wystawiany na działanie słońca w kopcach ułożonych w rzędy na betonowej lub kamiennej powierzchni hali do suszenia herbaty. Rzędy są zraszane, liście obijane, a rzędy odwracane w równych odstępach czasu do uzyskania właściwej konsystencji; są wtedy rozkładane cienko w halach do wyschnięcia. W przypadku nieutlenionej (zielonej) herbaty Rooibos/Red Bush liście i łodygi są cienko rozkładane w hali do suszenia herbaty zaraz po pocięciu na 1–10-milimetrowe kawałki. Proces przebiegający w hali do suszenia herbaty jest często opisywany jako sztuka i stanowi jeden z kluczowych elementów procesu produkcji herbaty Rooibos/Red Bush wymagającego specjalnego know-how oraz wiedzy fachowej. Wytwórca herbaty dokładnie obserwuje kolor, konsystencję i wilgotność herbaty do momentu, aż w dotyku będzie przypominała mydło. Jedną z typowych metod jest wzięcie garści mokrej, obitej herbaty i wyciskanie jej do chwili, gdy dłoń zaciśnie się w pięść; jeżeli poziom wilgotności jest właściwy, cieniutka strużka soku powinna cieknąć przez szpary między podstawami palców. Osoby specjalizujące się w sortowaniu dokonują oceny herbaty Rooibos/Red Bush, biorąc pod uwagę szereg czynników, m.in. kolor suchych i zaparzonych liści, intensywność, kolor i przejrzystość naparu, a także aromat i smak. Wyszkolone panele sensoryczne oceniają smak i aromat. W celu ułatwienia komunikacji między producentami, przetwórcami, osobami specjalizującymi się w sortowaniu, osobami wprowadzającymi do obrotu, herbaciarniami, importerami i konsumentami herbaty Rooibos/Red Bush, opracowano cenne narzędzie, jakim jest koło sensoryczne. Aby wspomóc interpretację deskryptorów, opracowano także podstawowy słownik terminologii sensorycznej dla niektórych deskryptorów.
Specyfika produktu
Unikalne właściwości sensoryczne (lub aromat i teksturę) herbaty) Rooibos/Red Bush opisano powyżej. Podstawą tych deskryptorów jest analiza dużej próby, w której uwzględnia się ślad sensoryczny herbaty Rooibos/Red Bush. Te unikalne właściwości sensoryczne herbaty Rooibos/Red Bush można przypisać złożonym związkom chemicznym, jakimi są fenole zawarte w Aspalathus linearis. Flawonoidowy skład herbaty Rooibos/Red Bush jest niepowtarzalny, ponieważ zawiera aspalatynę i aspalalininę, jak również rzadkie związki notofaginy oraz glukozyd kwasu fenylopirogronowego. Chociaż większość flawonoidów jest wszechobecna w królestwie roślin, do dziś aspalatynę zidentyfikowano jedynie w Aspalathus linearis, co nadaje tej roślinie jej unikalne właściwości. W poprzedniej sekcji zauważono, że wykorzystanie suszonych liści i łodyg Rooibos/Red Bush jako herbaty udokumentowano po raz pierwszy niemal 250 lat temu. Od tamtego czasu jej owocowy, słodki smak, brak kofeiny oraz niska zawartość taniny sprawiły, że herbata ta stała się kultowym symbolem Republiki Południowej Afryki. Badania przeprowadzone w 2005 r. wykazały, że herbata Rooibos/Red Bush była jednym z dziesięciu najczęściej spożywanych produktów żywnościowych w osadnictwie nieformalnym w Republice Południowej Afryki.